*
Zondag 04-05-2025 8.45u
week 18
*
Zaterdag 03-05-2025. 15.06u
*
En nu een positieve actualiteit: de FATBIKE
De Fatbike. De redding voor onze jongeren. Fietsen is vermoeiend. En vooral niet swag. Dat werd tot voor kort dan ook liefst vermeden door jongeren. Je kan niet op een fiets bij je matties aankomen. Een opgevoerde scooter kon wel, maar hoe betaal je zo’n duur ding? En van het gezeur over levensgevaarlijke hard rijdende teringherrie makende scooters word je vanzelf obstinaat en baldadig.
Allemaal voorbij. Is het al opgevallen hoe weinig scooters er nog rijden? Want nu is er de fatbike. Wel cool! En ineens doen jongeren wat we ze altijd met weinig succes probeerden te laten doen: ze zijn gaan fietsen! Ook de jongeren met een migratie achtergrond. Omdat het cool/swag is. En vooral omdat een fatbike maar een fractie kost van wat je voor een scooter moet neertellen. Voordeel voor de rest van de wereld: de fatbike is milieuvriendelijk en maakt weinig geluid.
Minder opvallend maar wel een zeer belangrijk nevenverschijnsel: jongeren zijn weer vaker buiten. Rijden met de fatbike kost niks. Je hoeft niet meer alleen op je kamer te gamen om vriendjes “te ontmoeten”. Het kan nu live, fysiek. Er kan iemand achterop je fatbike. Je kan de wereld in met je vrienden. Een spannende, prachtige en gezonde wereld.
Nu de overjarige zijkers nog op laten houden met hun geroep om helmplicht, snelheidsbeperking, leeftijdsgrens, of zelfs totaal uit het verkeer bannen van deze geweldige vinding. Maak de weg vrij voor de fatbikes. En laat al het andere verkeer zich maar aanpassen aan het gegeven dat de tijd definitief voorbij is dat wegen voor auto’s zijn met als je mazzel hebt een smal fietspad ernaast.
*
Vrijdag 02-05-2025. 12.36u
*
“Tijdens de Nationale Herdenking op 4 mei herdenkt Nederland allen – burgers en militairen – die in het Koninkrijk der Nederlanden of waar ook ter wereld zijn omgekomen of vermoord; zowel tijdens de Tweede Wereldoorlog en de onafhankelijkheidsoorlog in Indonesië, als in oorlogssituaties en bij vredesoperaties daarna.“
Alles in mij komt in opstand tegen deze tekst die ons vertelt wat wij moeten herdenken op 4 mei. Thuis leerde ik dat we op 4 mei stilstonden bij wat fascisme de mensheid aandoet: de haat tegen “de ander”. De onderdrukking van volkeren. Het geweld tegen mensen. Omdat de fascist zichzelf en zijn soort mensen als superieur beschouwd, wat hem het recht geeft anderen – de untermenschen – uit te buiten, te misbruiken, te terroriseren en te vernietigen. Op 4 mei, zo leerde mijn moeder mij, staan we stil bij de rol die wij kunnen spelen in de strijd tegen fascisme.
4 mei is gekaapt. Verdwenen is de leus “Nooit meer fascisme!” Strijd tegen onrecht is vervangen door individuele beleving. We herdenken nu alle doden goed of fout. We herdenken de Nederlandse militairen die gevallen zijn in onze koloniale oorlog tegen Indonesië. Of oma, of de gestorven buurvrouw of de overleden hond. De onzinnige discussie welke doden wel en welke niet herdacht mogen/moeten worden.
Ik zal er – zoals altijd – zijn op 4 mei. Bij de 4 mei herdenking in het Etty Hillesumcentrum waar een vriendin van mij de Mauthausen liederen van Mikis Theodorakis zingt . Ik zal denken aan wat de fascisten de mensheid hebben aangedaan. En ook aan hoe ik kan bijdragen om fascistische regeringen en -groeperingen hun macht te ontnemen.
*
Donderdag 1 mei 2025 12.43u
1 mei. Dag van de arbeid.
Overtollige mensen met overtollige tijd zijn zelden een recept voor maatschappelijke stabiliteit. Vandaar dat de Romeinen hun bevolking voorzagen van brood én spelen. Vandaar dat de protestantse hervormers zo’n felle strijd voerden tegen ledigheid, om te voorkomen dat de armen ten prooi vielen aan de verlokkingen van de duivel. Maar materiële vooruitgang brengt altijd een potentieel teveel aan vrije tijd met zich mee. „Minstens even belangrijk als het grote probleem van werk”, schreef de Amerikaanse filosoof Alfred H. Lloyd in de jaren twintig van de vorige eeuw, is […] het probleem van de vrije tijd”.
Vrije tijd kan een bedreiging voor de maatschappelijke orde vormen als mensen niet in staat zijn hun besteding ervan in goede banen te leiden. Daarom was de Amerikaanse filosoof en psycholoog John Dewey ook van mening dat een „waarlijk democratische samenleving” in de moderne tijd ook een „zinvolle vrijetijdsbesteding voor iedereen” moet garanderen. NRC 29 april.
Vandaag op de dag van de arbeid realiseer ik me dat het spoedig afgelopen zal zijn met het vieren van deze dag. Omdat het verrichten van arbeid zoals wij dat kennen en koesteren binnen afzienbare tijd een luxe zal zijn. Arbeidsintensief werk is al lang overgenomen door machines en steeds vaker door robots. Met AI kunnen we nu al het merendeel van belangrijke en nuttige werkzaamheden uitbesteden aan Artificial Intelligence in vele vormen.
Al langere tijd houden we een aanzienlijk deel van onze bevolking van de straat door ze bull-shit baantjes te laten doen. Niet omdat dat zinvol werk is, maar omdat je toch moet kunnen zeggen dat iemand met werken zijn geld verdient. Dat is dus binnenkort niet meer uit te leggen als AI het werk doet. Een week-planning vol overlegmomenten en drie managementlagen op een paar robots is nogal ridicuul. Verwacht mag worden dat binnen 10 jaar meer dan 60% van de beroepsbevolking zonder werk zal zitten. Dat betekent dat hun inkomen niet meer gebaseerd is op het werk dat ze verrichten. De overheid zal over moeten gaan op een basisinkomen voor alle inwoners van ons land. Dat is ook nog wel te regelen met politici die out of the box durven denken. Grote zorgen moeten er zijn over de vrije tijd die iedereen dan heeft. Vrije tijd is fijn na hard werken. Maar het wordt een kwelling als je niets anders hebt dan “vrije tijd”. Dan wordt het verveling. Maar waarschijnlijk erger dan dat: het wordt een gevoel van totale leegte; zinloosheid. We moeten daarom nu als de sodemieter ons hele onderwijs omvormen gericht op zingeving van ons leven. Voor een deel nog steeds gericht op noodzakelijk werk. Maar veel meer hoe kan ik mijn leven zinvol invullen. Niet een avondje in de week of in het weekend. Maar structureel. Ons denken over werk en vrije tijd zal ingrijpend gerenoveerd moeten worden. Dat worden nog vele jaren van harde arbeid.
*
Woensdag 30-04-2025. 11.17u
Vier dagen niets geschreven in mijn dagboek. Ik had er zó geen zin in. De idiotie in de wereld was routine geworden. Het leek of het fanatisme waarmee Trump zijn presidentschap begon aan het wegebben was. Mediaoptredens leken ineens routinematig. Of lag dat aan mij? Ik had behoefte om van het mooie weer te genieten. Even niet zeuren over de droogte. Erop uit naar Harderwijk en het stadmuseum. Fietstocht langs de IJssel. De reuring over de eerste dronkenschap van mijn puber-kleinzoon.
Ik vind dat ik wat moet zeggen over 100 dagen Trump. Over Harvard en de veranderingen op die universiteit. Maar ik heb daar zó geen zin in. Over onze eigen regering dan maar? Nee. Daar valt niets over te zeggen behalve dan dat er niets zinnigs over te zeggen is omdat de dames/heren van de regering niets zinnigs zeggen.
Misschien had ik toch naar Zoutelande moeten gaan. Naar mijn kleinkinderen die daar nu op vakantie zijn. Mosselen eten in strandpaviljoen de Branding. Boek lezen in een ligstoel voor het strandhuisje terwijl de kleinkinderen bij de zee over de golfjes springen. Morgen ga ik in dit dagboek wel weer commentaar geven op de wereld. Morgen. Want vandaag heb ik daar nog geen zin in.